ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΟΥΣ ΦΙΛΙΠΠΟΥΣ. 18 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1355. ΟΙ ΚΑΤΟΙΚΟΙ ΤΩΝ ΦΙΛΙΠΠΩΝ ΣΥΛΛΑΜΒΑΝΟΥΝ ΤΟΝ ΜΑΤΘΑΙΟ ΚΑΝΤΑΚΟΥΖΗΝΟ, ΜΕΤΕΠΕΙΤΑ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΑ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ

18 Οκτωβρίου 1355. Οι κάτοικοι των Φιλίππων συλλαμβάνουν τον, μετέπειτα αυτοκράτορα του βυζαντίου, Ματθαίο Καντακουζηνό. Μία μέρα πρίν είχαν πιάσει αιχμάλωτο τον στρατηγό του, Ιωάννη Γαβρά Καβαλλάριο, τον οποίο οδήγησαν στις φυλακές τις πόλης και τον ανέκριναν. Ο Ιωάννης Γαβράς αποκάλυψε τα σχέδια του Ματθαίου Καντακουζηνού, σχετικά με την προσπέλαση των Φιλίππων μέσα από τη λίμνη. Γνωρίζοντας πλέον τα σχέδια του αυτοκράτορα, όπως μας ενημερώνει ο Ιωάννης Καντακουζηνός ( Αυτοκράτορας του Βυζαντίου και πατέρας του Ματθαίου ), ομάδες κατοίκων της πόλης περίμεναν τον Ματθαίο, κρυμμένοι μέσα στις καλαμιές. Ανυποψίαστος ο Ματθαίος Καντακουζηνός, για το γεγονός πως οι κάτοικοι των Φιλίππων γνώριζαν τα σχέδιά του, προσπαθεί να περάσει μέσα από τη λίμνη, προκριμένου να συνεχίσει το ταξίδι της επιστροφής του στην Κωνσταντινούπολη. Οι κάτοικοι των Φιλίππων συλλαμβάνουν τον αυτοκράτορα και τον οδηγούν μέσα στην πόλη. Στη συνέχεια ακολουθεί ένας διπλωματικός πυρετός, καθώς τόσο το Βυζάντιο, όσο και οι Σέρβοι ζητούν από τους κατοίκους των Φιλίππων να τους δώσουν τον Ματθαίο Καντακουζηνό. Αύριο θα δούμε την εξέλιξη αυτής της διπλωματικής διαμάχης μεταξύ Φιλίππων, Σέρβων και Βυζαντινών. Με την ευκαιρία, όμως, ας δούμε μερικά βιογραφικά στοιχεία για τον Ματθαίο Καντακουζηνό. Ο Ματθαίος Καντακουζηνός (1325 - 15 Ιουνίου 1383) ήταν πρωτότοκος γιος του αυτοκράτορα Ιωάννη ΣΤ΄ Καντακουζηνού, συναυτοκράτορας (1383-1385) και δεσπότης του Μυστρά το διάστημα 1380-1383.
Αναμίχθηκε στη δυναστική έριδα μεταξύ του πατέρα του και του Ιωάννη Ε΄ Παλαιολόγου (1341-1391). Μετά την επικράτηση του πατέρα του στην πρώτη περίοδο των δυναστικών ερίδων, ο Ματθαίος ανέλαβε τη διοίκηση της περιοχής της Ροδόπης, αλλά η αντίδραση του Ιωάννη Παλαιολόγου και των συμβούλων του ανάγκασαν τελικά τον Ιωάννη Καντακουζηνό να παραχωρήσει την περιοχή στον Ιωάννη Παλαιολόγο για να αποφευχθεί νέος εμφύλιος πόλεμος. Ο Ματθαίος εγκαταστάθηκε στην Αδριανούπολη, όπου τα ερείσματα της οικογένειας των Καντακουζηνών ήταν ισχυρά, και διοικούσε την πόλη και τη γύρω περιοχή με σαφείς επεκτακτικές τάσεις και έκδηλες φιλοδοξίες για τον θρόνο της αυτοκρατορίας.
Το 1352 ο Ιωάννης Ε΄ Παλαιολόγος ανέλαβε αγώνα εναντίον του Ματθαίου και επιτέθηκε εναντίον της Αδριανούπολης. Ο Ιωάννης ΣΤ΄ Καντακουζηνός συμμάχησε με τους Τούρκους και έσπευσε εναντίον του Ιωάννη Παλαιολόγου, ο οποίος νικήθηκε σε αποφασιστική μάχη και κατέφυγε στη νήσο Τένεδο. Ο Ματθαίος στέφθηκε από τον πατέρα του συμβασιλιάς στον ναό των Βλαχερνών (1383) και ακύρωσε τα νόμιμα δικαιώματα του Ιωάννη Παλαιολόγου στον θρόνο. Ωστόσο, ο Ιωάννης Παλαιολόγος, με την υποστήριξη των Γενουατών και των αντιπάλων του Καντακουζηνού στην Κωνσταντινούπολη, εισήλθε στην Κωνσταντινούπολη αιφνιδιαστικά, έγινε κύριος της κατάστασης, καθαίρεσε τον Ιωάννη Καντακουζηνό από την εξουσία και τον υποχρέωσε να ασπαστεί τον μοναχικό βίο.
Ο Ματθαίος συνέχισε τον αγώνα εναντίον του Ιωάννη Παλαιολόγου, αλλά χωρίς σημαντικές επιτυχίες. Τελικά κατά τη διάρκεια των πολεμικών δραστηριοτήτων του αιχμαλωτίστηκε από τους  κατοίκους των Φιλίππων . Παραδόθηκε στον Ιωάννη Παλαιολόγο το 1357, ο οποίος τον άφησε ελεύθερο, αφού με επέμβαση του πατέρα του παραιτήθηκε από τη διεκδίκηση του θρόνου. Ο Ματθαίος μαζί με τον πατέρα του κατέφυγαν κοντά στον νεώτερο αδελφό του, τον Μανουήλ Καντακουζηνό, δεσπότη του Μυστρά. Στην Πελοπόννησο διέμεινε ως τον θάνατο του Μανουήλ (1380), οπότε ανέλαβε τη διοίκηση του δεσποτάτου μαζί με τον δευτερότοκο γιο του Δημήτριο, ο οποίος και τον διαδέχτηκε (1383-1384).
Πέθανε στις 15 Ιουνίου 1383. Κάτοχος άρτιας παιδείας, έδειξε αξιόλογο συγγραφικό τάλαντο. Έγραψε διάφορα φιλοσοφικά δοκίμια, σχόλια στο Άσμα Ασμάτων κ.ά.

Δρ. Σαββίδης Τάσος
Κρηνίδες Φιλίππων, 16/10/2016