ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΟΥΣ ΦΙΛΙΠΠΟΥΣ. 27 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1281. ΓΕΝΝΙΕΤΑΙ ΣΤΗΝ ΚΑΤΑΛΑΝΙΑ Ο ΙΠΠΟΤΗΣ ΠΙΕΔΡΟ ΑΡΜΕΝΤΑΡΙΘ. Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΠΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΑΦΟΡΑ ΤΟΥ ΗΤΑΝ Η ΑΙΤΙΑ ΝΑ ΕΠΙΤΕΘΕΙ ΣΤΗΝ ΕΥΡΥΤΕΡΗ ΠΕΡΙΟΧΗ Η ΚΑΤΑΛΑΝΙΚΗ ΚΟΜΠΑΝΙΑ

27 Νοεμβρίου του 1281. Στην Καταλανία, έρχεται στο φως ένα μωρό που 25 χρόνια αργότερα θα γίνει η αιτία να ξεκινήσουν οι επιθέσεις των πειρατών την Καταλανικής Κομπανίας στην ευρύτερη περιοχή των Φιλίππων. Η Καταλανική εταιρεία ήταν μια ομάδα μισθοφόρων Καταλανών, Αλμογάβαρων και Αραγωνέζων, που κατέφθασαν στην Ρωμαϊκή αυτοκρατορία (Βυζάντιο) έπειτα από έτοιμα του ίδιου του Ανδρόνικου Β΄ Παλαιολόγου. Ο λόγος για τον οποίο τους κάλεσε ήταν η συνεχείς επιθέσεις Τουρκικών φυλών, ιδιαίτερα στην Μικρά Ασία, δεδομένου πως το Βυζάντιο δεν είχε αξιόλογο στρατό. Η Καταλανική Κομπανία κατάφερε να αποκόψει την επέλαση των Τούρκων, δημιουργώντας τον μύθο των ανίκητων. Όταν πλέον του ήταν περιττοί, ο Ανδρόνικος Β΄ Παλαιολόγος, οργάνωσε τη δολοφονία του αρχηγού τους, Ροζέ ντε Φλόρ. Η δολοφονία του αρχηγού της Καταλανικής εταιρείας είχε δραματικές συνέπειες

για την αυτοκρατορία. Αφού εξέλεξε νέο αρχηγό, τον Μπερανζέ ντε Ροκαφόρ, η Καταλανική Κομπανία, μετετράπει σε έναν πειρατικό στρατό που καταδυνάστευε των Θράκη και όλη την περιοχή γύρω από την Κωνσταντινούπολη. Όσες φορές ο Ρωμαϊκός στρατός επιχείρησε να τους αντιμετωπίσει, απλά καταστράφηκε. Ακόμα και γιός του Ανδρόνικου Β΄Παλαιολόγου, λίγο έλειψε να πιαστεί αιχμάλωτος από τους στρατιώτες της Καταλανικής Εταιρείας. Το επόμενο διάστημα, η Καταλανική Εταιρεία, ενισχύθηκε με Τούρκους μισθοφόρους και Τουρκόπουλους (Τούρκοι που είχαν γίνει χριστιανοί). Αφού καταδυνάστευσαν όλες τις πόλεις της Θράκης, οι πειρατές, ξεκίνησαν το ταξίδι τους για τις πόλεις της Μακεδονίας. Αφού πέρασαν τον Νέστο, έστειλαν μια ομάδα ανιχνευτών να κάνει μια αυτοψία των περιοχών που υπήρχαν στα δυτικά τους. Μερικές αργότερα, η ομάδα επέστρεψε, και η αναφορά του αρχηγού τους προς τον Μπερανζέ ντε Ροκαφορ ήταν συγκλονιστική. Έκανε λόγο για μια πάμπλουτη περιοχή με πλούσιες πόλεις. Για την Καταλανική εταιρεία αυτό σήμανε την αρχή των επιθέσεων προς τις πόλεις και τα χωριά της περιοχής. Το πλιάτσικο στις πόλεις και τα χωριά στην περιοχή θα εξασφάλιζε τα απαραίτητα χρήματα στην Καταλανική Κομπανία, ώστε να μπορέσει να επιτεθεί και να καταλάβει την Θεσσσαλονίκη, που ήταν και το όνειρο – όραμα του Μπερανζέ ντε Ροκαφόρ. Ο αρχηγός της ομάδας των ανιχνευτών που έδωσε την αναφορά στον αρχηγό της Καταλανικής Κομπανίας ήταν ο ιππότης Πιέδρο Αρμενταρίθ. Όσον αφορά τους Φιλίππους, οι πειρατές της Καταλανικής Κομπανίας ούτε κατάφεραν, αλλά και πιθανόν να μην  επιχείρησαν, να κάνουν κάποια σοβαρή ζημιά. Ήταν τόσο ισχυρά τα τείχη της, αλλά και ο στρατός της (των Φιλίππων, όχι του Βυζαντίου, το οποίο ούτε φρουρά δεν είχε στην πόλη), ώστε οποιαδήποτε προσπάθεια κατάληψής της θα ήταν εξαιρετικά επικίνδυνη. Τελικά η Καταλανική Κομπανία, δεν κατάφερε να καταλάβει την Θεσσαλονίκη, αλλά μπόρεσε να καταλάβει την Θήβα και να αντικαταστήσει την κυριαρχία των Φράγκων στο Δουκάτο της Αθήνας (πρωτεύουσα του ήταν η Θήβα, μιας και η Αθήνα περισσότερο χωριό παρά πόλη ήταν). Όσον αφορά τον Πιέδρο Αρμενταρίθ, δεν γνωρίζουμε τι απέγινε. Πάντως, το πιο πιθανό είναι, να κατάφερε να φθάσει στο Δουκάτο της Αθήνας.

Δρ. Τάσος Σαββίδης

Κρηνίδες Φιλίππων, 26/11/2017